Know-How üzerinde yazıştık geçen yazımızda. Start up ile know-how birbirini tamamlayan unsurlardır. StartUp yeni bir kavram.
Türk Dil Kurumu İngilizce’de computer denilen aygıta yerinde ve hızlı bir kararla “bilgisayar” adını verdi. Çok güzel de oturdu. Selfie kelimesi için de özçekim ve türevinde isimler konulmaya çalışıldı. Geç kalındı, toplum hızlıca selfie kelimesine adapte oldu ve özçekimden çok selfie kelimesi kullanılıyor.
Türk Dil Kurumu acilen StartUp kelimesine güzel ve kullanışlı bir isim getirmeli. Aksi takdirde toplum tabanına bu haliyle inerse İngilizce bir ismi doğrudan kullanmaya devam edeceğiz demektir.
StartUp, çiçeği burnunda ve eski mesleklerden bağımsız yeni türetilmiş, son dönem teknolojisiyle senkronize olmuş yeni girişim şirketlerdir.
StartUp’lar ilk çıktığında yeni teknolojilerle yani mobil cihazlarla uyumlu olduğu kadar toplumun ihtiyacını da hızlı ve sağlam karşıladığı ölçüde başarılı olur. Dünyada binlerce StartUp ortaya çıkıyor bunlardan bir kısmı başarılı olabiliyor.
StartUp belli bir rüzgar oluşturduğunda pivot döngüsünü geçerse insan kaynakları, muhasebe, hukuksal prosedürler ve sistemsel organizasyonunu tamamlayarak kısa zamanda milyon dolarlık şirketlere dönüşebilir.
Dünyada en iyi gelişen StartUp’lar Uber, airbnb, dropbox, whatsapp,wattpad vb. iken Türkiye’de en iyi gelişen StartUp’lar lidyana.com, markafoni.com, incir.com, bitaksi, modanisa, sefamerve, dugun.com, tasit.com, sahibinden.com, hepsiburada.com, hizlial.com, yemeksepeti.com, gittigidiyor.com vb. dir. Dugun.com’un CEO’su Emek Kırbıyık bir süre Amerika’da web tasarım işini yaptıktan sonra patronu “zaten internet üzerinde çalışıyorsun” deyip Türkiye’ye dönmesine izin veriyor ve İstanbul’a gelen Kırbıyık ABD’deki işini 16.00-24.00 arası yaparken bir yandan da dugun.com’u kuruyor. Öncelikle büyük şehirlerdeki düğün salonlarının bilgisini siteye giren Kırbıyık sonra düğün yapacak olanlar için lazım olan her türden bilgi mevcut. Şirket, Hasan Aslanoba’dan önce 2 milyon dolar yatırım almış sonra 1 milyon dolar daha follow-up yatırımı almış. Şimdilerde zafaf.com’u kurarak arap dünyasına açılıyor.
Uber’le ilgili 23 Ağustos 2015’te daha önce detaylı yazmıştım.
Uber, 2009 yılında kuruluyor, 50 ülkede 200 şehirde hizmet veren özel taksi çağırma uygulaması. 5 yılda 2,8 milyar dolarlık yatırım alan şirket değerini 40 milyar dolara çıkardı.
Airbnb, online oda-ev kiralama servisi. Şirket 800 milyon dolarlık yatırım alarak değerini 10 milyar dolara çıkardı.
8 yılda 5 kez yatırım alan dosya paylaşım temelli bulut depolama hizmeti veren Dropbox da toplam 507 milyon dolarlık yatırımla değerini 10 milyar dolara taşıdı.
Dünyada gelişen ve değişen yeni konjonktürel durumlara ve teknolojik atılımlara açık olabilmek için Türkiye’nin yönetim sistemi, ekonomik varyasyonu, eğitim sistemini regüle etmek gerekli.
Whatsapp’ı, Facebook 19 milyar dolara satın aldı. O zaman bu fiyatı abartılı bulanlar oldu. Ama şu anda 900 milyonu bulan aktif kullanıcı sayısıyla whatsapp ilkel kısa mesaj gönderiminden daha ziyade fotoğraf, video, dosya, anlık ses kaydı gibi özelliklerinin yanında kısa mesaj için de çeşitli emoji kullanımının kattığı güçlü bir mesajlaşma türü olarak zirvede yer alıyor.
Teknolojik gelişmelerin eski düzene ait ne varsa yıkması ve bir yazılımla milyarder olan genç insanların olduğu bir dünyada aslında astlık üstlük ilişkileri de tersine dönmeye başladı. Bu kırılgan insan yapısında pörsüme oluşturuyor. Siz oturup onca zahmetle fabrikalar kuruyor, genel müdüründen işçisine kadar alıp dizayn ediyorsunuz ve uzun süreçler sonrası bir yerlere geliyorsunuz. Kalkıp 15 yaşındaki bir yeni yetme bir yazılımla veya bir siteyle kısa süre sonra sizin yıllardır didindiğiniz fabrikanıza fark atıyor. Bu aklın mantığın kabul edebileceği bir şey değil ama dünya bu hale geldi. Geleceğin eski düzenden çok daha farklı olacağı işaretini alabiliyoruz.
KARAKTER
Üniversite Hocası sınıfta tahtaya kocaman 1 rakamı yazmış ve;
-“Bakın” demiş.
-“Bu karakterdir. Hayatta sahip olabileceğiniz en değerli şey…”
Sonra 1’in yanına 0 yazmış.
-“Bu başarıdır. Başarılı bir karakter, 1’i 10 yapar.”
Sonra bir 0 daha eklemiş.
-“Bu tecrübedir. 10 iken 100 olursunuz.”
Sıfırlar böyle uzayıp gider.
Yetenek… Disiplin… Sevgi…
Eklenen her yeni 0’ın kişiliği 10 kat zenginleştirdiğini anlatır.
Hoca sonra eline silgiyi alır.
En baştaki 1’i siler.
Geriye tahtada bir sürü sıfır kalır.
Ve şöyle der Hoca;
-“Ama karakteriniz yoksa öbürleri bir hiçtir.”
Karakter, insanın hangi mesleğe sahip olursa olsun onu doğru yol üzerinde tutacak bir sermayedir. Karaktersiz insan hangi mesleğe sahip olursa olsun aslında karaktersiz bir sıfır hükmündedir. Öyle krallar gelmiş geçmiş ki adları, sanları kötülükle anılan mitoloji olarak yaşamaktadırlar. Öyle karakterli insanlar da gelmiş geçmiş ki belki aç yaşamışlar, yoksul yaşamışlar ancak örnek şahsiyetler olarak mitolojik bir söylence olarak yaşamaktadırlar.
Karakteriniz, şöhretinizden önemlidir. Karakteriniz, siz ne iseniz odur... Oysa şöhretiniz, başkaları sizi ne sanıyorsa odur. JOHN WOODEN
Yorumlar